Η εργασία μου πραγματεύεται όλο το παρασκήνιο καθώς και τι ακριβώς προηγήθηκε γύρω από την απόφαση του Ελευθερίου Βενιζέλου να αποβιβάσει τον ελληνικό στρατό στην Σμύρνη στις 1/15 Μάϊου του 1919. Η εργασία εκπονήθηκε στα πλαίσια του μαθήματος “Συγκριτική Ανάλυση Εξωτερικής Πολιτικής” , μάθημα επιλογής του πέμπτου εξαμήνου του τμήματος πολιτικής επιστήμης και δημόσιας διοίκησης και υπό την εποπτεία του καθηγητή Χαράλαμπου Τσαρδανίδη.
Με την απόβαση του ελληνικού στρατού στα παράλια της Ιωνίας ξεκινούσε και η ολοκλήρωση της Μεγάλης Ιδέας, ενός οράματος που είχε γαλουχηθεί και αναπτυχθεί στο μυαλό αλλά και στην ψυχή των Ελλήνων ήδη μερικά χρόνια μετά την ίδρυση του ελληνικού κράτους το 1830. Η Μεγάλη Ιδέα ήταν ένα αλυτρωτικό κίνημα και η κύρια εξωτερική πολιτική του Ελληνικού κράτους μέχρι και την Μικρασιατική καταστροφή τον Σεπτέμβριο του 1922, που είχε σκοπό την απελευθέρωση όλων των περιοχών εκείνων της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στις οποίες κατοικούσε σημαντικός αριθμών ελληνικού πληθυσμού και παράλληλα είχαν έντονο ελληνικό πολιτισμικό και ιστορικό υπόβαθρο. Ήδη μέχρι το 1881 η Ελλάδα είχε καταφέρει να επεκτείνει τα σύνορα της και τα εδάφη της, αποκομίζοντας ως δώρο από την Μεγάλη Βρετανία τα Επτάνησα το 1864, καθώς και με σωστούς διπλωματικούς ελιγμούς κατάφερε να επεκτείνει τα σύνορα της μέχρι την Λάρισα, αποκτώντας όλη την γη της Θεσσαλίας (εκτός από την Ελάσσονα) όπως επίσης και την Άρτα, στο συνέδριο του Βερολίνου το 1881. Ωστόσο, ακόμα πολλά εδάφη με έντονο το ελληνικό στοιχείο βρισκόντουσαν υπό Οθωμανικό ζυγό. Όταν ανέλαβε την εξουσία το 1910 ο Ελευθέριος Βενιζέλος ξεκίνησε σταδιακά και η εκστρατεία για την τελική ολοκλήρωση της πολυπόθητης αυτής Ιδέας. Η Ελλάδα με την είσοδο της στους βαλκανικούς πολέμους (1912-1913) και τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο (1917) διπλασίασε και άλλο τα εδάφη της φτάνοντας την Μεγάλη Ιδέα όλο και πιο κοντά στην πραγμάτωση της. Η απόβαση του ελληνικού στρατού στην Σμύρνη θα αποτελούσε και την αρχή του τέλους για την πραγμάτωση αυτή. Το γεωπολιτικό όνειρο του Ελευθέριου Βενιζέλου για ένα Αιγαίο ,”ελληνική λίμνη” και μια Ελλάδα των δύο ηπείρων και των πέντε θαλασσών έμοιαζε σχεδόν πραγματικότητα. Ωστόσο, υπήρχαν διαφωνίες ειδικά στο στρατόπεδο των φιλοβασιλικών κατά πόσο αυτή η απόβαση ήταν δυνατόν να επιτευχθεί και αν θα είχε περαιτέρω επιτυχία. Στην εργασία αυτή αναλύονται διεξοδικά όλες οι ενέργειες και διαφωνίες που προηγήθηκαν πριν ακριβώς την ιστορική αυτή απόφαση, για επέμβαση του στρατού στην Σμύρνη.
Μιχάλης Καλουτάς, Πολιτικός Επιστήμονας – Μεταπτυχιακός Φοιτητής
