Written by 6:00 μμ Αρθρογραφία, Δαβίδ - Αριστοτέλης Φουσίεκ, Επικαιροτητα

Τα προβλήματα πίσω από την ευρωπαϊκή υποχώρηση στον εκβιασμό της Πολωνίας και της Ουγγαρίας | Δαβίδ Φουσίεκ

Η Ε.Ε. θα μπορούσε να προσφέρει περισσότερες διαβεβαιώσεις στα δύο κράτη σχετικά με την ουδετερότητα και την αναλογικότητα του κανόνα του μηχανισμού, ώστε να επιτύχει την διαφύλαξη του κράτους δικαίου.

Αναμφίβολα, το τελευταίο έτος δεν ήταν εύκολο για την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.). Εκτός από τα υγειονομικά και οικονομικά προβλήματα, η πανδημία οδήγησε στην εμφάνιση εσωτερικών συγκρούσεων, όπως αυτές μεταξύ Βορρά και Νότου στα αρχικά στάδια της συγκρότησης του Ταμείου Ανάκαμψης, οι οποίες απείλησαν το μέλλον του εγχειρήματος. Παρά τα δυσμενή σενάρια, η Ε.Ε. κατάφερε όχι μόνο να υιοθετήσει μια ιστορική για τα δεδομένα της πρόταση, αλλά και να εξέλθει πιο ενωμένη και δυνατότερη μετά το πρώτο κύμα της πανδημίας. Όμως, σύντομα αποδείχθηκε ότι το ζήτημα δεν είχε λήξει ακόμα.

Ενώ όλα φαίνονταν να κυλάνε ομαλά για την επικύρωση του βοηθητικού προϋπολογισμού, η Πολωνία και Ουγγαρία, οι «συνήθεις ύποπτοι», αποφάσισαν να ασκήσουν βέτο στο Ταμείο Ανάκαμψης για να «χτυπήσουν» την δημοκρατική ρήτρα και τον ευρωπαϊκό μηχανισμό του κράτους δικαίου. Η απόφαση των δύο κρατών προκάλεσε την «οργή» των υπολοίπων κρατών μελών, τα οποία αντιμέτωπα με το δεύτερο κύμα του κορωνοϊού έχουν μεγάλη ανάγκη από την πρώτη δόση του Ταμείου Ανάκαμψης. Ωστόσο, η Γερμανία (ως εκπρόσωπος του Συμβουλίου ΤΗς Ε.Ε.) κατάφερε να δώσει τέλος στην νέα κρίση πριν την περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης. Η καινούργια συμφωνία, που προβλέπει την επέκταση της εφαρμογής των προϋποθέσεων του κράτους δικαίου έως και τα δύο χρόνια (ανάμεσα σε άλλα μέτρα), χαιρετήθηκε από την Πολωνία και Ουγγαρία, όμως όχι από την διεθνή κοινότητα. Μπορεί η Ε.Ε. να πέτυχε την θετική έκβαση του ζητήματος, αλλά η συμφωνία καθεαυτή και οι συνθήκες υπό τις οποίες λήφθηκε είναι αρκετά προβληματικές.

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CF%80%CE%BF%CE%BB%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B1+%CE%BF%CF%85%CE%B3%CE%B3%CE%B1%CF%81%CE%AF%CE%B1+%CE%B2%CE%B5%CF%84%CE%BF&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919&sxsrf=ALeKk01knPftKbQtKsDx1gAW5YyvBtqwkA:1609538801737&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=2ahUKEwid_p2k3_vtAhXSCuwKHXPBAnUQ_AUoAnoECAUQBA&biw=1920&bih=969#imgrc=MWiDxzF0qukoMM

Καταρχάς, ενώ η διετής παράταση αυτή φαίνεται αρχικά ακίνδυνη, δίνει την ίδια στιγμή αρκετό χρόνο στον Ορμπάν να συνεχίσει την αλλοίωση των εγχώριων νόμων και συνταγματικών διατάξεων, μια κίνηση που αποσκοπεί στην δημιουργία ευνοϊκών συνθήκων για την παραμονή του στην εξουσία. Επιπρόσθετα, τα κονδύλια από το Ταμείο Ανάκαμψης θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την περαιτέρω αποδυνάμωση της αντιπολίτευσης και την ενδυνάμωση του κόμματος του. Το ίδιο ισχύει και για την Πολωνία, όπου οι ηγέτες του κυβερνώντος κόμματος, PiS θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν τα Ευρωπαϊκά κονδύλια για την επιβολή αυστηρότερου ελέγχου στα μέσα ενημέρωσης και τα δικαστήρια, χωρίς φόβους για άμεση οικονομική αντίδραση. Προβληματικός είναι και ο τρόπος με τον οποίο λειτούργησε το Συμβούλιο της Ε.Ε. , το οποίο έδειξε ότι η εξουσία των υπερεθνικών θεσμών της Ε.Ε. μπορεί να αμφισβητηθεί άμεσα χωρίς καμία επίπτωση. Με την αποδοχή της συμφωνίας, το Συμβούλιο ΤΗς Ε.Ε. που είναι ρητά διακυβερνητικό όργανο, αγνόησε τα αιτήματα τόσο του υπερεθνικού Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου όσο και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Αυτή η εξέλιξη επικυρώνει περαιτέρω την προϋπάρχουσα κριτική για την έλλειψη ενότητας, συνοχής και κοινού οράματος μεταξύ των θεσμικών συντελεστών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CF%80%CE%BF%CE%BB%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B1+%CE%BF%CF%85%CE%B3%CE%B3%CE%B1%CF%81%CE%AF%CE%B1+%CE%B2%CE%B5%CF%84%CE%BF&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919&sxsrf=ALeKk01knPftKbQtKsDx1gAW5YyvBtqwkA:1609538801737&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=2ahUKEwid_p2k3_vtAhXSCuwKHXPBAnUQ_AUoAnoECAUQBA&biw=1920&bih=969#imgrc=7zrS17oXEoyUdM

Δεύτερον, εκτός από τη συμφωνία, ο συμβιβασμός θέτει επίσης ένα «πραγματικό πλήγμα» σε αυτό που εκτιμά περισσότερο η Ε.Ε. , την δημοκρατική και «κανονιστική» της ταυτότητα. Όπως υποστηρίζει ο Ιαν Μαννερς, από την θεσμοθέτηση της, η Ε.Ε. έχει γίνει προστάτης συγκεκριμένων αξιών στο διεθνές σύστημα, όπως: ειρήνη, ελευθερία, δημοκρατία, υπερεθνικό κράτος δικαίου και ανθρώπινα δικαιώματα, κοινωνική αλληλεγγύη, καταπολέμηση των διακρίσεων, βιώσιμη ανάπτυξη και καλή διακυβέρνηση. Όλες αυτές οι αξίες της δεν έχουν θέσει μόνο την ιδεολογική βάση στην οποία έχει χτιστεί και συνεχίζει να μεγαλώνει η Ε.Ε. , αλλά έχουν καθορίσει και τον τρόπο λειτουργίας της, τόσο στο περιφερειακό όσο και διεθνές επίπεδο. Υπο αυτές τις συνθήκες, η συμπεριφορά της Ουγγαρίας και της Πολωνίας έρχεται σε αντίθεση με την κανονιστική ταυτότητα της Ε.Ε. και ταυτόχρονα αμφισβητεί το όραμα και τα θεμέλια του ευρωπαϊκού εγχειρήματος. Την ίδια στιγμή, με την αποδοχή του συμβιβασμού, η Ευρωπαϊκή Ένωση έρχεται αντίθετη και με τα κανονιστικά στοιχεία που την καθιστούν μοναδική και είναι πηγές της ήπιας ισχύος της, αλλά και την ταυτότητα και την λειτουργία της. Αυτή η αντίθεση  υποβαθμίζει την «δημοκρατική εικόνα» που προασπίζεται η Ε.Ε. , και δίνει σε άλλους διεθνείς δρώντες την ευκαιρία να υπονομεύσουν την πολιτική και την ρητορική της, για παράδειγμα την κριτική για τις δημοκρατικές παρεμβάσεις στο εσωτερικό της Κίνας και Ρωσίας.

Τρίτον, η Ε.Ε. έχασε μια ευκαιρία να στείλει ένα ηχηρό μήνυμα στις δύο «αυταρχικές» κυβερνήσεις της Πολωνίας και Ουγγαρίας. Ο συμβιβασμός προστίθεται σε μια σειρά από αποτυχίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αντιμετωπίσει τις δημοκρατικές παραβιάσεις των δύο καθεστώτων (π.χ. οι αποτυχημένες αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου εναντίον της Πολωνίας και Ουγγαρίας τα τελευταία χρόνια. Αντί να πάρει τον «εύκολο δρόμο», η Ε.Ε. μπορούσε να επιδείξει ένα ενωμένο μέτωπο και «σθένος» απέναντι στα δύο κράτη, όπως έκανε ακριβώς στην περίπτωση του βέτο του Ντέιβιντ Κάμερον το 2001, όταν τα υπόλοιπα μέλη κράτη παρέκαμψαν το βέτο με την υιοθέτηση μιας άλλης διακυβερνητικής συνθήκης). Λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ουγγαρία και η Πολωνία επωφελούνται σε μεγάλο βαθμό από τα ευρωπαϊκά κονδύλια, η Ε.Ε. θα μπορούσε να τα χρησιμοποιήσει ως εργαλεία ήπια ισχύς και να επιτύχει έτσι, όχι τον εξαναγκασμό αλλά μια καλύτερη συμφωνία. Επιπλέον, όπως επισημαίνει ο Πωλ Τεΐλορ, η Ε.Ε. θα μπορούσε να προσφέρει περισσότερες διαβεβαιώσεις στα δύο κράτη σχετικά με την ουδετερότητα και την αναλογικότητα του κανόνα του μηχανισμού, ώστε να επιτύχει την διαφύλαξη του κράτους δικαίου.

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CF%80%CE%BF%CE%BB%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B1+%CE%BF%CF%85%CE%B3%CE%B3%CE%B1%CF%81%CE%AF%CE%B1+%CE%B2%CE%B5%CF%84%CE%BF&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919&sxsrf=ALeKk01knPftKbQtKsDx1gAW5YyvBtqwkA:1609538801737&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=2ahUKEwid_p2k3_vtAhXSCuwKHXPBAnUQ_AUoAnoECAUQBA&biw=1920&bih=969#imgrc=o1qTNbN_1zNVIM

Τέλος, η επιλογή του συμβιβασμού θέτει ένα κακό παράδειγμα για παρόμοιες μελλοντικές περιπτώσεις. Η παρούσα αφήγηση της Βουδαπέστης και της Βαρσοβίας που παρουσιάζει το συμβιβασμό ως νίκη ενάντια στις καταπιεστικές και παρεμβατικές τακτικές της Ε.Ε. είναι πολύ επικίνδυνη, καθώς όχι μόνο ενισχύει την εικόνα των ουγγρικών και πολωνών ηγετών στις χώρες τους, αλλά προωθεί και μία μη υγίη μορφή Ευρωσκεπτικισμού σε όλη τη Γηραία Ήπειρο. Για παράδειγμα, δεδομένου ότι η Βουλγαρία και η Ρουμανία αντιμετωπίζουν επίσης προβλήματα με τον ευρωπαϊκό μηχανισμό κράτους δικαίου, ο διακανονισμός θα μπορούσε να τους ενθαρρύνει να ακολουθήσουν παρόμοιες πολιτικές. Επομένως, η «σχετική» ήττα της Ε.Ε. δημιουργεί μια τρύπα στην «δυνατή» εικόνα της, την οποία τα αλλά κράτη μέλη μπορούν μελλοντικά να εκμεταλλευτούν. Ωστόσο, την ίδια στιγμή, η παρούσα συμφωνία αποτελεί και ένα «μάθημα» για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία μέσα από τα τωρινά πορίσματα μπορεί να προετοιμαστεί καλύτερα για να αποφύγει είτε παρόμοια λάθη είτε να βρεθεί στην ίδια θέση.

Δαβίδ Φουσίεκ, Πολιτικός Επιστήμονας

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CF%80%CE%BF%CE%BB%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B1+%CE%BF%CF%85%CE%B3%CE%B3%CE%B1%CF%81%CE%AF%CE%B1+%CE%B2%CE%B5%CF%84%CE%BF&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919&sxsrf=ALeKk01knPftKbQtKsDx1gAW5YyvBtqwkA:1609538801737&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=2ahUKEwid_p2k3_vtAhXSCuwKHXPBAnUQ_AUoAnoECAUQBA&biw=1920&bih=969#imgrc=1C3uhj8OJqsiDM&imgdii=pvUMnRFmDw-1AM

(Visited 80 times, 1 visits today)

Κλείσιμο