Written by 6:01 μμ Αρθρογραφία, Βασίλης Τσιαπάλας, Επικαιροτητα

Η Ευρωπαϊκή Ένωση στη δίνη μιας νέας κρίσης| Βασίλης Τσιαπάλας

Το καθεστώς ομηρίας στο οποίο έχουν υποβάλλει την Ένωση τα δύο πιο ωφελημένα κράτη, δημιουργεί μια νέα κρίση στο εσωτερικό της σε μια στιγμή που το δεύτερο κύμα της πανδημίας σαρώνει τα ευρωπαϊκά κράτη.

Το ξέσπασμα της πανδημίας του κορωνοϊού αποτέλεσε καταστροφή για τις ευρωπαϊκές οικονομίες, βυθίζοντας τα κράτη σε βαθιά ύφεση λόγω των περιοριστικών μέτρων. Τα συστήματα υγείας παράλληλα, λόγω της αυξανόμενης πίεσης βίωσαν μια πρωτόγνωρη- αρνητική- εμπειρία, η οποία οδήγησε στο χείλος της κατάρρευσής τους. Ήταν προφανές πως κανένα κράτος δεν μπορούσε να αντιμετωπίσει μόνο του μια τέτοια συγκυρία, που προηγούμενο δεν είχε. Στο πλαίσιο αυτό η Ένωση, με την υιοθέτηση καινοτόμων πρωτοβουλιών προσπάθησε να δημιουργήσει ένα σχέδιο συλλογικής αντιμετώπισης της πανδημίας και των συνεπειών της, που αφορούσε τα κράτη-μέλη.

Η Ευρωπαϊκή Αλληλεγγύη μετά από αρκετά χρόνια απουσίας πραγματοποίησε ξανά την εμφάνιση της. Από τον Μάιο όπου επήλθε η χαλάρωση των περιοριστικών μέτρων στην πλειονότητα των Ευρωπαϊκών κρατών, ξεκίνησε η συζήτηση για δημιουργία ενός κοινού Ταμείου Ανάκαμψης 750 δισεκατομμυρίων ευρώ για την επταετία 2021-2027, ώστε να μετριαστούν οι ζημιές στις πληγείσες οικονομίες και να αναβαθμιστούν τα συστήματα υγείας. Στη συζήτηση φάνηκαν οι διαφορές μεταξύ του Ευρωπαϊκού Βορρά και Νότου. Από τη μια ο Βορράς με τα οργανωμένα συστήματα υγείας, σχεδόν ανεπηρέαστα από την έξαρση του ιού που δεν επιθυμούσε ανάμειξη στο Ταμείο Ανάκαμψης, και από την άλλη ο Νότος αποδεκατισμένος και εξαθλιωμένος από το πέρασμα της Covid-19. Για να συγκροτηθεί ένα ταμείο ανάκαμψης ωστόσο, χρειάζεται η συμφωνία όλων των κρατών-μελών ανεξαιρέτως. Στη Σύνοδο Κορυφής του Ιουλίου, με φόντο την αναδιάρθρωση, οι διαφωνίες κατευνάστηκαν και όλα τα κράτη-μέλη συμφώνησαν.

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CE%B5%CF%85%CF%81%CF%89%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%BA%CE%B7+%CE%B5%CE%BD%CF%89%CF%83%CE%B7+%CE%BA%CE%B1%CE%B9+%CE%BA%CE%BF%CF%81%CE%BF%CE%BD%CE%BF%CE%B9%CE%BF%CF%83&tbm=isch&ved=2ahUKEwjeravM0L7tAhWUIMUKHVnhDPoQ2-cCegQIABAA&oq=%CE%B5%CF%85%CF%81%CF%89%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%BA%CE%B7+%CE%B5%CE%BD%CF%89%CF%83%CE%B7+%CE%BA%CE%B1%CE%B9+%CE%BA%CE%BF&gs_lcp=CgNpbWcQARgAMgQIABAYOgQIIxAnOgIIADoGCAAQCBAeUM2JAViIlAFg06QBaABwAHgAgAGuAYgBsAiSAQMwLjeYAQCgAQGqAQtnd3Mtd2l6LWltZ8ABAQ&sclient=img&ei=Q5LPX56AEJTBlAbZwrPQDw&bih=969&biw=1920&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919#imgrc=1bTWy9UfzBEbcM

Βαδίζοντας προς το τέλος του 2020 και συνάμα στην οριστική επικύρωση του βοηθητικού προϋπολογισμού, η Ένωση προχώρησε σε μια μικρή τροποποίηση. Η τροποποίηση τοποθετεί τον ευρωπαϊκό μηχανισμό του κράτους δικαίου ως βασική παράμετρο για την αποστολή επιχορηγήσεων στα ευρωπαϊκά κράτη. Το συγκεκριμένο μέτρο θα χρησιμοποιηθεί για να επιβάλλονται περικοπές επιχορηγήσεων σε περίπτωση παραβίασης των αρχών του κράτους δικαίου μέσα στα κράτη. Βέβαια, κάτι τέτοιο θα καθίσταται δυνατό μόνο εάν διαπιστώνεται κατάχρηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων και για επιβολή κυρώσεων θα χρειάζεται μια πλειοψηφία 15 κρατών-μελών που αντιστοιχούν τουλάχιστον στο 65% του πληθυσμού της Ένωσης.

Η Πολωνία και η Ουγγαρία, δύο κατεξοχήν ανελεύθερες και συντηρητικές δημοκρατίες, άσκησαν βέτο στο Ταμείο Ανάκαμψης λόγω της προαναφερόμενης τροποποίησης κατηγορώντας την Ένωση για παραβίαση της Συνθήκης της Λισαβόνας. Ωστόσο, οι κατηγορίες είναι αόριστες αφού οι αξιωματούχοι των δύο χωρών δεν έχουν καταστήσει σαφές σε ποιες παραβιάσεις αναφέρονται.  

Οι λόγοι που μπορούν να δικαιολογήσουν το βέτο είναι καταρχάς πως η Ουγγαρία κατέχει την πρώτη θέση στην Ευρώπη για κατάχρηση ευρωπαϊκών κονδυλίων. Σύμφωνα με έρευνες από το 2015 μέχρι το 2019 από το σύνολο των επιχορηγήσεων που έλαβε το 3,9% αντιστοιχούσε σε υποθέσεις καταχρήσεων. Αν και στη Πολωνία παρατηρούνται χαμηλότερα ποσοστά, υπάρχουν εξίσου υποθέσεις κατάχρησης και διαφθοράς.

Οι δύο χώρες επίσης, βρίσκονται  στο στόχαστρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης αρκετό καιρό τώρα. Ζητήματα όπως τα κλειστά σύνορα στις ροές των προσφύγων, η μη αναγνώριση των δικαιωμάτων της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας, η απαγόρευση της άμβλωσης καθώς και η υιοθέτηση ακραίων απόψεων κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενισχύοντας την ακροδεξιά εντός των κρατών τους, προκάλεσε την δυσφορία των υπόλοιπων εταίρων.

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CE%B5%CF%85%CF%81%CF%89%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%BA%CE%B7+%CE%B5%CE%BD%CF%89%CF%83%CE%B7+%CE%BA%CE%B1%CE%B9+%CE%BA%CE%BF%CF%81%CE%BF%CE%BD%CE%BF%CE%B9%CE%BF%CF%83&tbm=isch&ved=2ahUKEwjykc3g1L7tAhUZhaQKHZsTBjYQ2-cCegQIABAA&oq=%CE%B5&gs_lcp=CgNpbWcQARgBMgQIIxAnMgQIIxAnMgQIABBDMggIABCxAxCDATICCAAyBAgAEEMyBQgAELEDMgUIABCxAzIFCAAQsQMyBAgAEENQk0NYk0NgpFVoAHAAeACAAZIBiAGSAZIBAzAuMZgBAKABAaoBC2d3cy13aXotaW1nwAEB&sclient=img&ei=n5bPX7LGHpmKkgWbp5iwAw&bih=912&biw=1920&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919#imgrc=sh67QzCgX0xnsM

Με λίγα λόγια, με το φόβο πως η τροποποίηση στοχοποεί έμμεσα τις ίδιες λόγω της παρέκκλισης από τις αρχές του κράτους δικαίου, ώθησε τα δύο κράτη στη δημιουργία συνασπισμού και την άσκηση βέτο. Αν ανατρέξει κανείς στις σχέσεις των κρατών με την Ένωση θα διαπιστώσει πως η απόφαση για βέτο είναι οξύμωρη. Από το 2004 που εντάχθηκαν στην Ε.Ε., η Πολωνία και η Ουγγαρία έχουν δημιουργήσει σταθερές οικονομίες χάρη στις ευρωπαϊκές χρηματοδοτήσεις. Μάλιστα, η εκτίμηση του Υπουργείου Οικονομικών της Πολωνίας αποδίδει το ¼ της ανάπτυξης της χώρας στις χρηματοδοτήσεις αυτές. Ακόμη και το κοινοτικό ταμείο της επταετίας 2021-2027, στο οποίο άσκησαν βέτο, επιφύλασσε μεγάλα ποσά για τις δύο.

Το καθεστώς ομηρίας στο οποίο έχουν υποβάλλει την Ένωση τα δύο πιο ωφελημένα κράτη, δημιουργεί μια νέα κρίση στο εσωτερικό της σε μια στιγμή που το δεύτερο κύμα της πανδημίας σαρώνει τα ευρωπαϊκά κράτη. Για να ξεπεράσουν το εμπόδιο, τα υπόλοιπα 25 κράτη-μέλη σκέφτονται να παρακάμψουν την Ουγγαρία και την Πολωνία από τη συμφωνία. Το συγκεκριμένο εγχείρημα ενέχει πλήθος νομικών δυσκολιών. Το σενάριο δημιουργίας ενός ταμείου ανάκαμψης εκτός του πλαισίου της Ε.Ε. άρα και χωρίς την συμφωνία ή τη διαφωνία Ουγγαρίας και Πολωνίας δεν αποτελεί ρεαλιστικό στόχο. Μετά την αποχώρηση της Βρετανίας οριστικά από την Ένωση η Γερμανία δεν πρόκειται να επιτρέψει μια ακόμη εσωτερική αποσταθεροποίηση. Το επικρατέστερο σχέδιο του Βερολίνου είναι να παράσχει εγγυήσεις σε Βουδαπέστη και Βαρσοβία ώστε να άρουν τις διαφωνίες τους. Και οι δύο χώρες γνωρίζουν πως δεν μπορούν να επιμείνουν για πολύ καιρό στην απόφαση του βέτο. Από τη μια γιατί χρειάζονται τα χρήματα του ταμείου και από την άλλη γιατί το συντηρητικό αμερικανικό τους είδωλο, ο Ντόναλντ Τράμπ, αποχωρεί από την προεδρία αφήνοντας τους χωρίς ισχυρό σύμμαχο στη Δύση.

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CE%B5%CF%85%CF%81%CF%89%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%BA%CE%B7+%CE%B5%CE%BD%CF%89%CF%83%CE%B7+%CE%BA%CE%B1%CE%B9+%CE%BA%CE%BF%CF%81%CE%BF%CE%BD%CE%BF%CE%B9%CE%BF%CF%83&tbm=isch&ved=2ahUKEwjeravM0L7tAhWUIMUKHVnhDPoQ2-cCegQIABAA&oq=%CE%B5%CF%85%CF%81%CF%89%CF%80%CE%B1%CE%B9%CE%BA%CE%B7+%CE%B5%CE%BD%CF%89%CF%83%CE%B7+%CE%BA%CE%B1%CE%B9+%CE%BA%CE%BF&gs_lcp=CgNpbWcQARgAMgQIABAYOgQIIxAnOgIIADoGCAAQCBAeUM2JAViIlAFg06QBaABwAHgAgAGuAYgBsAiSAQMwLjeYAQCgAQGqAQtnd3Mtd2l6LWltZ8ABAQ&sclient=img&ei=Q5LPX56AEJTBlAbZwrPQDw&bih=969&biw=1920&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919#imgrc=JF00kAV9wQDVsM

Βασίλης Τσιαπάλας, Φοιτητής Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών

Βιβλιογραφία:

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=poland+hungary+veto&rlz=1C1CHBD_elGR914GR914&sxsrf=ALeKk01M6PPvjYQ9dnCoxzWGEm-8xTzmHQ:1607364859704&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=2ahUKEwj3p_LbvLztAhUppIsKHYL-Aj8Q_AUoAnoECAQQBA&biw=1536&bih=722#imgrc=JwLtGzM0cZCJvM

(Visited 66 times, 1 visits today)

Κλείσιμο