Written by 6:30 μμ Διμερείς Σχέσεις, Επικαιροτητα

Ελληνοαλβανικές σχέσεις: Διευθέτηση Θαλασσίων Ζωνών | Αριστείδης Ρούνης

Η Ελλάδα πραγματοποιεί ακόμα ένα «βήμα», όσον αφορά τα θέματα οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών με τα γειτονικά κράτη, έπειτα από την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών με την Ιταλία και μετά την συνομολόγηση ΑΟΖ με την Αίγυπτο. Επιπλέον, η από κοινού απόφαση για πορεία προς τη Χάγη έρχεται έπειτα από την υποστήριξη της ένταξης της Αλβανίας στο ΝΑΤΟ και της ευρωπαϊκής προοπτικής της.

Είναι γεγονός πως στα κυρίαρχα κράτη ανά τον κόσμο[1], το Υπουργείο Εξωτερικών (Υπ.Εξ), ενεργεί επί του καθορισμού της εξωτερικής πολιτικής της χώρας. Ειδικότερα, ένα από τα έργα του, το οποίο καταλαμβάνει σημαντικό μερίδιο στην εκπλήρωση της αποστολής του, είναι η διεξαγωγή επισκέψεων από τον επικεφαλής υπουργό αυτού και το λοιπό προσωπικό του, με τους αντίστοιχους αξιωματούχους ενός άλλου κράτους. Εντός του πλαισίου αυτού, στις 20 Οκτωβρίου 2020, πραγματοποιήθηκε συνάντηση του Έλληνα υπ. Εξ κ. Νίκου Δένδια με τον πρωθυπουργό της Αλβανίας[2], κ. Έντι Ράμα, με κύριο ζήτημα διαπραγματεύσεων την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών μεταξύ των δυο χωρών.

Προτού αναφερθούμε στο ζήτημα των συζητήσεων των δυο αξιωματούχων, αξίζει να επισημανθεί ποια είναι τα άτομα που στοιχειοθετούν την έννοια του αξιωματούχου ενός κράτους. Έτσι λοιπόν, είναι αυτά που φέρουν ένα σημαντικό αξίωμα στην ιεραρχία μιας χώρας και ταυτόχρονα εφαρμόζουν την πολιτική της χώρας εκτός των συνόρων της. Ξεκινώντας, αναφέρεται ότι εξωτερική πολιτική ασκεί ο αρχηγός κράτους. Αυτός είναι συνήθως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ή ο Βασιλιάς. Ακολούθως, έχουμε τον Πρωθυπουργό, που προΐσταται του τρίτου αξιωματούχου στην ιεραρχία της διπλωματικής εκπροσώπησης μιας χώρας, του Υπ.Εξ δηλαδή. Τα τρία αυτά πρόσωπα έχουν στον εργασιακό τους περίγυρο, ένα διπλωματικό επιτελείο, όπου μπορούμε να συναντήσουμε τον υφυπουργό Εξωτερικών, τον αναπληρωτή Υπουργό, καθώς και τους υπαλλήλους των κατά τόπους προξενικών αρχών. Όλα τα παραπάνω πρόσωπα, έχουν ένα θεμελιώδη στόχο, να καταβάλλουν προσπάθειες για την εκπλήρωση των συμφερόντων του κράτους που υπηρετούν.

Έτσι, οι διπλωματικοί αξιωματούχοι συναντώνται με τους ομολόγους τους στα άλλα κράτη και προβαίνουν σε συνομιλίες που μπορεί να είναι είτε τυπικές, είτε να καταλήγουν στην ενίσχυση των διμερών σχέσεων, είτε στην επίλυση πιθανών προβλημάτων με αυτά. Ας επικεντρωθούμε στην τελευταία κατηγορία. Στην περιοχή των Δυτικών Βαλκανίων[3] και πιο συγκεκριμένα στα Τίρανα, πρωτεύουσα της Αλβανίας, η ελληνοαλβανική ατζέντα περιελάμβανε, μεταξύ άλλων, την διευθέτηση των θαλασσίων ζωνών μεταξύ των δυο κρατών. Οι υπόψη ζώνες «συναντώνται» κοντά στο σημείο που το Ιόνιο συναντά την Αδριατική. Έπειτα από τη συζήτηση του Έλληνα Υπ.Εξ με τον Αλβανό Πρωθυπουργό, αποφασίστηκε η παραπομπή του ζητήματος των θαλασσίων ζωνών στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Βέβαια δεν επιλύθηκε οριστικά, αλλά είναι πολύ σημαντικό το γεγονός ότι ελήφθη μια συναινετική απόφαση. Η ΕΕ χαιρετίζει την απόφαση, σύμφωνα με την εκπρόσωπο της Κομισιόν για θέματα Διεύρυνσης, «Η ΕΕ χαιρετίζει την ανακοίνωση των κυβερνήσεων της Αλβανίας και της Ελλάδας για το πώς θα προχωρήσουν στο ζήτημα των θαλασσίων διαφορών τους».

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CE%B4%CE%B9%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%AD%CF%84%CE%B7%CF%83%CE%B7+%CE%B8%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CF%83%CF%83%CE%B9%CF%89%CE%BD+%CE%B6%CF%89%CE%BD%CF%89%CE%BD+%CE%BC%CE%B5+%CF%84%CE%B7%CE%BD+%CE%91%CE%BB%CE%B2%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CE%B1&tbm=isch&hl=el&chips=q:%CE%B4%CE%B9%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%AD%CF%84%CE%B7%CF%83%CE%B7+%CE%B8%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CF%83%CF%83%CE%B9%CF%89%CE%BD+%CE%B6%CF%89%CE%BD%CF%89%CE%BD+%CE%BC%CE%B5+%CF%84%CE%B7%CE%BD+%CE%B1%CE%BB%CE%B2%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CE%B1,online_chips:%CF%83%CF%85%CE%BC%CF%86%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B1+%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%AC%CE%B4%CE%B1%CF%83&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919&sa=X&ved=2ahUKEwiRw7PAw5btAhWLwOAKHQ_JC1AQ4lYoB3oECAEQHA&biw=1903&bih=969#imgrc=NgT8R53jXb0LHM

Σύμφωνα με τις δηλώσεις του κ. Δένδια, «έχοντας εξετάσει ενδελεχώς το ζήτημα, συμφωνήσαμε να προχωρήσουμε Ελλάδα και Αλβανία από κοινού στην υποβολή του ζητήματος αυτού στη διεθνή δικαιοσύνη, στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης». Να σημειωθεί ότι, στις 12 Ιουνίου 2020, ο πρωθυπουργός της Αλβανίας, στο πλαίσιο συζήτησης για τα Δυτικά Βαλκάνια, που διεξήχθη στο διαδικτυακό Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, ερωτηθείς για το θέμα της οριοθέτησης Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ) με την Ελλάδα, ανέφερε «έχουμε κάνει πρόοδο, δεν είναι εύκολο, αλλά έχουμε καλή θέληση και οι σχέσεις είναι καλές[4]. Είναι ένα ζήτημα (αυτό της οριοθέτησης). Δεν έχουμε ακόμη φτάσει σε συμφωνία». «Πηγαίνοντας» πιο πίσω, δυο ήταν οι προσπάθειες επίλυσης του ζητήματος. Πρώτα, στις 27 Απριλίου 2020[5], που υπογράφτηκε συμφωνία μεταξύ των δυο πλευρών, η οποία κρίθηκε αντισυνταγματική στις 15 Απριλίου 2010 από το αλβανικό Συνταγματικό Δικαστήριο. Η δεύτερη «απόπειρα» πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2016 από τους τότε Υπ.εξ, η οποία επίσης δεν ευοδώθηκε.

Σ’ αυτό το σημείο είναι σημαντικό να αναφερθούμε στο επιστημονικό υπόβαθρο του ζητήματος.  Ειδικότερα, οι υποθέσεις που άπτονται των κανόνων Δικαίου της θάλασσας, βασίζονται στη διεθνή σύμβαση UNCLOS (United Nations Convention on the Law of the Sea). Στην εν λόγω Συνθήκη, που έχει υπογραφεί από τα περισσότερα κράτη του κόσμου[6], προβλέπονται τέσσερις θαλάσσιες ζώνες, όπου ένα παράκτιο κράτος δικαιούται να έχει ή μπορεί να κηρύξει. Οι ζώνες αυτές μετριούνται από την ακτή του παράκτιου κράτους. Είναι η Αιγιαλίτιδα ζώνη, που εκτείνεται έως και 12 ναυτικά μίλια (ν.μ), η Συνορεύουσα ζώνη έως και τα 24 ν.μ, η υφαλοκρηπίδα από 200 έως 350 ν.μ. , ενώ η ΑΟΖ εκτείνεται μέχρι τα 200 ν.μ. .

Καταλήγοντας, είναι σημαντικό να γίνει αντιληπτό ότι η Ελλάδα πραγματοποιεί ακόμα ένα «βήμα», όσον αφορά τα θέματα οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών με τα γειτονικά κράτη, έπειτα από την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών με την Ιταλία και μετά την συνομολόγηση ΑΟΖ με την Αίγυπτο. Επιπλέον, η από κοινού απόφαση για πορεία προς τη Χάγη έρχεται έπειτα από την υποστήριξη της ένταξης της Αλβανίας στο ΝΑΤΟ και της ευρωπαϊκής προοπτικής της. Υπάρχει εκπεφρασμένη πολιτική βούληση των Κυβερνήσεων των δύο χωρών για περαιτέρω διεύρυνση της διμερούς συνεργασίας και διευθέτηση των ζητημάτων που εκκρεμούν. Οι δυο «γείτονες», φαίνεται να διάγουν μια χρονική περίοδο καλών σχέσεων. Οι εξελίξεις αναμένονται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, οπότε δεν έχουμε παρά να παρακολουθούμε και να εκτιμούμε τα γεγονότα.

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CE%B4%CE%B9%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%AD%CF%84%CE%B7%CF%83%CE%B7+%CE%B8%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CF%83%CF%83%CE%B9%CF%89%CE%BD+%CE%B6%CF%89%CE%BD%CF%89%CE%BD+%CE%BC%CE%B5+%CF%84%CE%B7%CE%BD+%CE%91%CE%BB%CE%B2%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CE%B1&tbm=isch&hl=el&chips=q:%CE%B4%CE%B9%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%AD%CF%84%CE%B7%CF%83%CE%B7+%CE%B8%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CF%83%CF%83%CE%B9%CF%89%CE%BD+%CE%B6%CF%89%CE%BD%CF%89%CE%BD+%CE%BC%CE%B5+%CF%84%CE%B7%CE%BD+%CE%B1%CE%BB%CE%B2%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CE%B1,online_chips:%CF%83%CF%85%CE%BC%CF%86%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B1+%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%AC%CE%B4%CE%B1%CF%83&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919&sa=X&ved=2ahUKEwiRw7PAw5btAhWLwOAKHQ_JC1AQ4lYoB3oECAEQHA&biw=1903&bih=969#imgrc=Ui88mTr0w_qWuM

[1]Σύμφωνα με την ιστοσελίδα του Περιφερειακού Κέντρου Πληροφόρησης του ΟΗΕ, τα κράτη-μέλη αυτού είναι 193 χώρες https://unric.org/

[2]Η Αλβανία τοποθετείται στα «Δυτικά Βαλκάνια» και στα βορειοδυτικά της Ελλάδας. https://www.facebook.com/Southeast-Europe-Affairs-Rounis-Aristeidis-105610861362314

[3] Στα Δυτικά Βαλκάνια ανήκουν Σερβία, Βοσνία- Ερζεγοβίνη, Μαυροβούνιο, Κόσοβο, Αλβανία και Βόρεια Μακεδονία, μη μέλη της ΕΕ και η Κροατία μέλος αυτής. https://www.lep.gr/ellinoalvanikes-scheseis-i-thesi-tis/

[4] Νοούνται οι διμερείς σχέσεις Ελλάδας – Αλβανίας.

[5] Συρίγος Α, Συνέντευξη στις 15 Μαίου 2020.

[6] Η Τουρκία δεν συμπεριλαμβάνεται σε αυτά.

Πηγές:

https://www.amna.gr/home/videos/498287/Sto-Diethnes-Dikastirio-tis-Chagis-to-zitima-ton-thalassion-zonon-Elladas-kai-Albanias-

https://www.protothema.gr/politics/article/1057188/ellada-alvania-ti-simainei-i-parapobi-tis-oriothetisis-ton-thalassion-zonon-sti-hagi/

https://pollsandpolitics.gr/gyro-gyro-oles-oi-diplomatikes-apostoles-kai-sti-mesi-poios/

https://www.skai.gr/news/opinions/thalassies-zones-ta-vasika

https://www.mfa.gr/albania/ellada/ellada-kai-albania/politikes-sheseis.html

https://www.capital.gr/politiki/3460656/delphi-economic-forum-rama-se-kalo-epipedo-oi-ellinoalbanikes-sxeseis

https://www.cnn.gr/politiki/story/239292/komision-h-ee-xairetizei-ti-symfonia-elladas-alvanias-gia-prosfygi-sti-xagi

– Συλλογικό Έργο, Οι σχέσεις Ελλάδος – Αλβανίας (Προβλήματα κ’ Προοπτικές, ΕΛ.Ι.Σ.ΜΕ, Αθήνα 2020.

Αριστείδης Ρούνης, Αρχισυντάκτης της στήλης «Διμερείς Σχέσεις», Φοιτητής Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών

Πηγή Εικόνας: https://www.google.com/search?q=%CE%B4%CE%B9%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%AD%CF%84%CE%B7%CF%83%CE%B7+%CE%B8%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CF%83%CF%83%CE%B9%CF%89%CE%BD+%CE%B6%CF%89%CE%BD%CF%89%CE%BD+%CE%BC%CE%B5+%CF%84%CE%B7%CE%BD+%CE%91%CE%BB%CE%B2%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CE%B1&tbm=isch&hl=el&chips=q:%CE%B4%CE%B9%CE%B5%CF%85%CE%B8%CE%AD%CF%84%CE%B7%CF%83%CE%B7+%CE%B8%CE%B1%CE%BB%CE%B1%CF%83%CF%83%CE%B9%CF%89%CE%BD+%CE%B6%CF%89%CE%BD%CF%89%CE%BD+%CE%BC%CE%B5+%CF%84%CE%B7%CE%BD+%CE%B1%CE%BB%CE%B2%CE%B1%CE%BD%CE%B9%CE%B1,online_chips:%CF%83%CF%85%CE%BC%CF%86%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B1+%CE%B5%CE%BB%CE%BB%CE%AC%CE%B4%CE%B1%CF%83&rlz=1C1CHBD_enGR919GR919&sa=X&ved=2ahUKEwiRw7PAw5btAhWLwOAKHQ_JC1AQ4lYoB3oECAEQHA&biw=1903&bih=969#imgrc=u1X3uhKbFHtLDM

(Visited 92 times, 1 visits today)

Κλείσιμο